Czy wiesz, że błędne ustalenie statusu MŚP może pozbawić Cię szansy na dotację unijną nawet o kilkaset tysięcy złotych? To jeden z najczęstszych powodów odrzucenia wniosków – a wszystko przez pozornie proste kryteria, które w praktyce kryją wiele pułapek. Sprawdź, jak uniknąć kosztownych błędów i skutecznie ubiegać się o wsparcie!

Czym jest status MŚP i dlaczego jest tak ważny?
Status MŚP (mikro, małego lub średniego przedsiębiorstwa) określa, do której kategorii wielkości należy Twoja firma. Podział ten wynika z unijnej definicji i ma ogromne znaczenie przy ubieganiu się o dotacje UE:
– MŚP mają znacznie większy dostęp do dotacji niż duże przedsiębiorstwa.
– Od statusu zależy intensywność pomocy – czyli procent kosztów projektu, które mogą zostać pokryte z dofinansowania.
– Status wpływa na możliwość udziału w konkursach – część z nich jest przeznaczona wyłącznie dla MŚP.
Kryteria ustalania statusu MŚP – co musisz wiedzieć?
Aby określić wielkość przedsiębiorstwa, należy uwzględnić:
- Liczbę pracowników (etatów przeliczeniowych – FTE)
- Roczne obroty lub sumę bilansową – przyjmuje się tę wartość, która jest korzystniejsza dla firmy.
Progi MŚP – sprawdź, do której kategorii należysz
| Kategoria | Zatrudnienie | Roczny obrót | Suma bilansowa |
| Mikro | < 10 | ≤ 2 mln EUR | ≤ 2 mln EUR |
| Małe | < 50 | ≤ 10 mln EUR | ≤ 10 mln EUR |
| Średnie | < 250 | ≤ 50 mln EUR | ≤ 43 mln EUR |
Uwaga! Status zmienia się dopiero po dwóch latach, jeśli przez kolejne dwa okresy sprawozdawcze firma mieści się już w innym progu.
Nowe kategorie: small mid-cap i mid-cap
W perspektywie finansowej 2021–2027 UE wprowadziła dodatkowe kategorie przedsiębiorstw, które mogą korzystać z wybranych form wsparcia:
- Small mid-cap: zatrudnia do 499 pracowników, obrót < 100 mln EUR, suma bilansowa < 86 mln EUR.
- Mid-cap: zatrudnia do 3000 pracowników, nie jest ani MŚP, ani small mid-cap.
Dzięki tym kategoriom pula firm uprawnionych do wsparcia znacząco się poszerzyła – warto sprawdzić, czy Twoja firma kwalifikuje się do którejś z nich!
Jak poprawnie policzyć liczbę pracowników?
To właśnie tutaj pojawia się najwięcej błędów. Do zatrudnienia wliczamy:
✔ osoby pracujące na rzecz firmy (na podstawie umowy o pracę, zlecenia, o dzieło)
✔ właścicieli-kierowników
✔ wspólników aktywnie działających na rzecz firmy
Nie wliczamy:
✘ pracowników na urlopach macierzyńskich, ojcowskich, rodzicielskich
✘ osób na urlopach bezpłatnych
✘ praktykantów i studentów
Przykład: Jeśli zatrudniasz 8 pracowników na pełny etat i 4 na pół etatu, Twoja firma ma 10 etatów przeliczeniowych (8 + 2).
Powiązania między firmami – kluczowy element kwalifikacji
Nawet jeśli Twoja firma spełnia kryteria MŚP, status może się zmienić po analizie powiązań kapitałowych, operacyjnych lub osobowych. Wyróżniamy trzy typy firm:
- Przedsiębiorstwo samodzielne – udziały mniejsze niż 25% (lub ich brak).
- Przedsiębiorstwo partnerskie – udziały od 25% do 50%. Do danych firmy dodajemy proporcjonalnie dane partnera.
- Przedsiębiorstwo powiązane – udziały powyżej 50%. Dodajemy 100% danych powiązanego podmiotu.
Przykład:
Firma X Sp. z o.o. (12 pracowników, obrót 1 mln EUR) ma 40% udziałów w firmie Y (4 pracowników, obrót 40 mln EUR). W tym przypadku do danych X dodajemy 40% danych Y.
Uwaga! Instytucje przyznające dotacje zawsze interpretują powiązania w sposób rozszerzający – sprawdź wszystkie powiązania rodzinne, biznesowe i organizacyjne!
Najczęstsze błędy przy ustalaniu statusu MŚP
❌ Pomijanie powiązań osobowych (np. rodzinnych, wspólników)
❌ Błędne liczenie pracowników (np. wliczanie praktykantów)
❌ Nieaktualne dane finansowe
❌ Brak analizy powiązań kapitałowych
Skutek: Błędne ustalenie statusu może prowadzić do odrzucenia wniosku o dotację lub konieczności zwrotu środków!
Jak ustalić status MŚP krok po kroku?
- Zbierz dane – liczba pracowników, obroty, suma bilansowa.
- Sprawdź powiązania – kapitałowe, osobowe, operacyjne.
- Skorzystaj z Kwalifikatora MŚP na stronie PARP.
- Skonsultuj się z ekspertem, jeśli masz wątpliwości.
Podsumowanie
Prawidłowe ustalenie statusu MŚP to fundament skutecznego aplikowania o środki unijne. Wymaga nie tylko zliczenia pracowników czy ustalenia obrotu, ale przede wszystkim skrupulatnej analizy powiązań biznesowych.
Nie ryzykuj odrzucenia wniosku! Sprawdź swój status jeszcze przed złożeniem dokumentów – może to zadecydować o sukcesie Twojego projektu!